Điều trị ung thư khoang miệng

Về xét nghiệm chẩn đoán và cách xác định giai đoạn, xem Chẩn đoán và giai đoạn ung thư khoang miệng.

Tổng quan về các lựa chọn điều trị

Các điểm chính

• Có nhiều loại điều trị khác nhau dành cho người bị ung thư môi và khoang miệng.

• Người bị ung thư môi và khoang miệng nên được lập kế hoạch điều trị bởi một nhóm bác sĩ có chuyên môn trong điều trị ung thư đầu và cổ.

• Các loại điều trị sau đây được sử dụng: Phẫu thuật, xạ trị, liệu pháp miễn dịch.

• Phẫu thuật

• Xạ trị

• Liệu pháp miễn dịch

• Các loại điều trị mới đang được thử nghiệm trong các thử nghiệm lâm sàng.

• Có thể cần chăm sóc theo dõi.

Có nhiều loại điều trị khác nhau dành cho người bị ung thư môi và khoang miệng.

Có nhiều loại điều trị dành cho ung thư môi và khoang miệng. Bạn và nhóm chăm sóc ung thư sẽ cùng nhau quyết định kế hoạch điều trị, có thể bao gồm nhiều hơn một loại điều trị. Nhiều yếu tố sẽ được cân nhắc, chẳng hạn như giai đoạn ung thư, tình trạng sức khỏe tổng quát và mong muốn của bạn. Kế hoạch của bạn sẽ bao gồm thông tin về ung thư, mục tiêu điều trị, các lựa chọn điều trị và tác dụng phụ có thể xảy ra, cũng như thời gian điều trị dự kiến.

Trao đổi với nhóm chăm sóc ung thư trước khi bắt đầu điều trị về những điều có thể xảy ra sẽ rất hữu ích. Bạn nên tìm hiểu những việc cần làm trước khi điều trị bắt đầu, cảm giác của bạn trong quá trình điều trị và loại hỗ trợ bạn sẽ cần. Tìm hiểu thêm tại mục Những câu hỏi nên hỏi bác sĩ về điều trị.

Người bị ung thư môi và khoang miệng nên được lập kế hoạch điều trị bởi một nhóm bác sĩ có chuyên môn trong điều trị ung thư đầu và cổ.

Bác sĩ ung thư, là bác sĩ chuyên điều trị cho người mắc ung thư, sẽ giám sát việc điều trị ung thư môi và khoang miệng. Vì môi và khoang miệng rất quan trọng đối với việc thở, ăn và nói, bạn có thể cần được hỗ trợ chuyên biệt để thích nghi với các tác dụng phụ của ung thư và điều trị ung thư. Bác sĩ ung thư có thể giới thiệu bạn đến các nhân viên y tế khác có chuyên môn điều trị ung thư đầu và cổ, đồng thời chuyên sâu trong các lĩnh vực y học khác. Các chuyên gia khác có thể bao gồm:

• bác sĩ phẫu thuật đầu và cổ

• bác sĩ ung thư xạ trị

• nha sĩ

• chuyên viên trị liệu ngôn ngữ

• chuyên gia dinh dưỡng

• nhà tâm lý học

• chuyên gia phục hồi chức năng

• bác sĩ phẫu thuật tạo hình

Các loại điều trị sau đây được sử dụng:

Phẫu thuật

Phẫu thuật, tức là loại bỏ ung thư bằng một cuộc mổ, là phương pháp điều trị thường dùng cho tất cả các giai đoạn ung thư môi và khoang miệng. Phẫu thuật có thể bao gồm:

• Cắt bỏ rộng tại chỗ là loại bỏ ung thư và một phần mô lành xung quanh. Nếu ung thư đã lan vào xương, phẫu thuật có thể bao gồm việc loại bỏ phần mô xương bị ảnh hưởng.

• Nạo vét hạch cổ là loại bỏ các hạch bạch huyết và các mô khác ở cổ. Việc này được thực hiện khi ung thư có thể đã lan từ môi và khoang miệng.

• Phẫu thuật tạo hình là phẫu thuật giúp phục hồi hoặc cải thiện hình dạng của các bộ phận cơ thể. Có thể cần cấy ghép răng, ghép da hoặc các phẫu thuật tạo hình khác để tái tạo các phần của miệng, họng hoặc cổ sau khi loại bỏ các khối u lớn.

Sau khi bác sĩ loại bỏ toàn bộ phần ung thư có thể nhìn thấy tại thời điểm phẫu thuật, một số người bệnh có thể được hóa trị hoặc xạ trị sau phẫu thuật để tiêu diệt các tế bào ung thư còn sót lại. Điều trị được thực hiện sau phẫu thuật nhằm giảm nguy cơ ung thư quay trở lại được gọi là liệu pháp bổ trợ.

Tìm hiểu thêm về Phẫu thuật điều trị ung thư.

Xạ trị

Xạ trị sử dụng tia X năng lượng cao hoặc các loại bức xạ khác để tiêu diệt tế bào ung thư hoặc ngăn chúng phát triển bằng cách làm tổn thương DNA của chúng. Xạ trị ngoài và xạ trị trong được sử dụng để điều trị ung thư môi và khoang miệng:

• Xạ trị ngoài sử dụng một máy đặt bên ngoài cơ thể để chiếu bức xạ vào vùng cơ thể có ung thư.

• Xạ trị trong, còn gọi là xạ trị áp sát (brachytherapy), sử dụng chất phóng xạ được đặt kín trong kim, hạt, dây hoặc ống thông, rồi đặt trực tiếp vào trong hoặc gần vị trí ung thư.

Xạ trị có thể hiệu quả hơn ở những người bệnh đã ngừng hút thuốc trước khi bắt đầu điều trị. Điều quan trọng là người bệnh cũng cần khám răng trước khi bắt đầu xạ trị để các vấn đề sẵn có có thể được điều trị.

Tìm hiểu thêm về Xạ trị điều trị ung thư và Tác dụng phụ của xạ trị.

Liệu pháp miễn dịch

Liệu pháp miễn dịch giúp hệ miễn dịch của người bệnh chống lại ung thư. Bác sĩ có thể đề nghị xét nghiệm dấu ấn sinh học để giúp dự đoán đáp ứng của bạn với một số thuốc liệu pháp miễn dịch. Tìm hiểu thêm về Xét nghiệm dấu ấn sinh học trong điều trị ung thư.

Các thuốc liệu pháp miễn dịch được sử dụng để điều trị ung thư biểu mô tế bào vảy của môi và khoang miệng đã tái phát hoặc lan đến các bộ phận khác của cơ thể bao gồm:

• nivolumab

• pembrolizumab

Tìm hiểu thêm về Liệu pháp miễn dịch điều trị ung thư.

Các phương pháp điều trị mới đang được thử nghiệm trong các thử nghiệm lâm sàng.

Đối với một số người, tham gia thử nghiệm lâm sàng có thể là một lựa chọn. Có nhiều loại thử nghiệm lâm sàng khác nhau dành cho người bệnh ung thư. Ví dụ, thử nghiệm điều trị đánh giá các phương pháp điều trị mới hoặc các cách sử dụng mới của những phương pháp điều trị hiện có. Các thử nghiệm về chăm sóc hỗ trợ và chăm sóc giảm nhẹ tìm hiểu các cách cải thiện chất lượng cuộc sống, đặc biệt đối với những người gặp tác dụng phụ do ung thư và việc điều trị ung thư.

Bạn có thể sử dụng công cụ tìm kiếm thử nghiệm lâm sàng để tìm các thử nghiệm lâm sàng ung thư do NCI hỗ trợ đang tuyển người tham gia. Công cụ tìm kiếm này cho phép bạn lọc các thử nghiệm theo loại ung thư, độ tuổi của bạn và địa điểm tiến hành thử nghiệm. Các thử nghiệm lâm sàng do những tổ chức khác hỗ trợ có thể được tìm thấy trên trang web ClinicalTrials.gov.

Tìm hiểu những kiến thức cơ bản về thử nghiệm lâm sàng tại mục Thông tin về thử nghiệm lâm sàng dành cho người bệnh và người chăm sóc.

Có thể cần chăm sóc theo dõi.

Trong quá trình điều trị, bạn sẽ được làm các xét nghiệm theo dõi hoặc tái khám. Một số xét nghiệm đã được thực hiện để chẩn đoán hoặc xác định giai đoạn ung thư có thể được lặp lại để đánh giá mức độ đáp ứng của điều trị. Quyết định tiếp tục, thay đổi hoặc ngừng điều trị có thể dựa trên kết quả của những xét nghiệm này.

Một số xét nghiệm sẽ tiếp tục được thực hiện định kỳ sau khi kết thúc điều trị. Kết quả của các xét nghiệm này có thể cho biết tình trạng của bạn có thay đổi hay không hoặc liệu ung thư có tái phát (quay trở lại) hay không.

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn I

Tìm hiểu về các phương pháp điều trị được liệt kê dưới đây trong phần Tổng quan về các lựa chọn điều trị.

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn I phụ thuộc vào vị trí phát hiện ung thư ở môi và khoang miệng.

Môi

Nếu ung thư ở môi, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ)

• xạ trị trong (xạ trị áp sát) có hoặc không kèm xạ trị ngoài

Phần trước của lưỡi

Nếu ung thư ở phần trước của lưỡi, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ)

• xạ trị trong có hoặc không kèm xạ trị ngoài

• xạ trị hạch bạch huyết ở cổ

Niêm mạc má

Nếu ung thư ở niêm mạc má (lớp niêm mạc mặt trong của má), điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) đối với khối u nhỏ hơn 1 centimét, có hoặc không kèm xạ trị trong và/hoặc xạ trị ngoài

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ kèm ghép da) hoặc xạ trị đối với khối u lớn hơn

Sàn miệng

Nếu ung thư ở sàn miệng, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) đối với khối u nhỏ hơn ½ centimét

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) hoặc xạ trị đối với khối u lớn hơn

Lợi dưới

Nếu ung thư ở lợi dưới, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ, có thể bao gồm cắt bỏ một phần xương hàm và ghép da)

• xạ trị có hoặc không kèm phẫu thuật

Tam giác sau răng hàm

Nếu ung thư ở tam giác sau răng hàm (vùng nhỏ phía sau răng khôn), điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ, có thể bao gồm cắt bỏ một phần xương hàm)

• xạ trị có hoặc không kèm phẫu thuật

Lợi trên hoặc khẩu cái cứng

Nếu ung thư ở lợi trên hoặc khẩu cái cứng (vòm miệng), điều trị thường là phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ), có hoặc không kèm xạ trị.

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn II

Tìm hiểu về các phương pháp điều trị được liệt kê dưới đây trong phần Tổng quan về các lựa chọn điều trị.

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn II phụ thuộc vào vị trí phát hiện ung thư ở môi và khoang miệng.

Môi

Nếu ung thư ở môi, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ)

• xạ trị ngoài và/hoặc xạ trị trong

Phần trước của lưỡi

Nếu ung thư ở phần trước của lưỡi, điều trị có thể bao gồm:

• xạ trị và/hoặc phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ)

• xạ trị trong kèm phẫu thuật (nạo vét hạch cổ)

Niêm mạc má

Nếu ung thư ở niêm mạc má (lớp niêm mạc mặt trong của má), điều trị có thể bao gồm:

• xạ trị đối với khối u có kích thước 3 centimét hoặc nhỏ hơn

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) và/hoặc xạ trị đối với khối u lớn hơn

Sàn miệng

Nếu ung thư ở sàn miệng, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ)

• xạ trị

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) sau đó xạ trị ngoài, có hoặc không kèm xạ trị trong, đối với khối u lớn

Lợi dưới

Nếu ung thư ở lợi dưới, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ, có thể bao gồm cắt bỏ một phần xương hàm và ghép da)

• chỉ xạ trị hoặc xạ trị sau phẫu thuật

Tam giác sau răng hàm

Nếu ung thư ở tam giác sau răng hàm (vùng nhỏ phía sau răng khôn), điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ, bao gồm cắt bỏ một phần xương hàm)

• xạ trị có hoặc không kèm phẫu thuật

Lợi trên hoặc khẩu cái cứng

Nếu ung thư ở lợi trên hoặc khẩu cái cứng (vòm miệng), điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) có hoặc không kèm xạ trị

• chỉ xạ trị

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn III

Tìm hiểu về các phương pháp điều trị được liệt kê dưới đây trong phần Tổng quan về các lựa chọn điều trị.

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn III phụ thuộc vào vị trí phát hiện ung thư ở môi và khoang miệng.

Môi

Nếu ung thư ở môi, điều trị có thể bao gồm phẫu thuật và xạ trị ngoài, có hoặc không kèm xạ trị trong.

Phần trước của lưỡi

Nếu ung thư ở phần trước của lưỡi, điều trị có thể bao gồm:

• xạ trị ngoài có hoặc không kèm xạ trị trong

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) sau đó xạ trị

Niêm mạc má

Nếu ung thư ở niêm mạc má (lớp niêm mạc mặt trong của má), điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) có hoặc không kèm xạ trị

• xạ trị

Sàn miệng

Nếu ung thư ở sàn miệng, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ, có thể bao gồm cắt bỏ một phần xương hàm, có hoặc không kèm nạo vét hạch cổ)

• xạ trị ngoài có hoặc không kèm xạ trị trong

Lợi dưới

Nếu ung thư ở lợi dưới, điều trị có thể bao gồm phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ), có hoặc không kèm xạ trị. Xạ trị có thể được thực hiện trước hoặc sau phẫu thuật.

Tam giác sau răng hàm

Nếu ung thư ở tam giác sau răng hàm (vùng nhỏ phía sau răng khôn), điều trị có thể bao gồm phẫu thuật cắt bỏ khối u, hạch bạch huyết và một phần xương hàm, có hoặc không kèm xạ trị.

Lợi trên

Nếu ung thư ở lợi trên, điều trị có thể bao gồm:

• xạ trị

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) và xạ trị

Khẩu cái cứng

Nếu ung thư ở khẩu cái cứng (vòm miệng), điều trị có thể bao gồm:

• xạ trị

• phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) có hoặc không kèm xạ trị

Hạch bạch huyết

Đối với ung thư có thể đã lan đến hạch bạch huyết, điều trị có thể bao gồm xạ trị và/hoặc phẫu thuật (nạo vét hạch cổ).

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn IV chưa di căn

Tìm hiểu về các phương pháp điều trị được liệt kê dưới đây trong phần Tổng quan về các lựa chọn điều trị.

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn IVA và IVB phụ thuộc vào vị trí phát hiện ung thư ở môi và khoang miệng.

Môi

Nếu ung thư ở môi, điều trị có thể bao gồm phẫu thuật và xạ trị ngoài, có hoặc không kèm xạ trị trong.

Phần trước của lưỡi

Nếu ung thư ở phần trước của lưỡi, điều trị có thể bao gồm:

• phẫu thuật cắt bỏ lưỡi và đôi khi cả thanh quản (hộp thanh âm), có hoặc không kèm xạ trị

• xạ trị như điều trị giảm nhẹ nhằm làm giảm triệu chứng và cải thiện chất lượng cuộc sống

Niêm mạc má

Nếu ung thư ở niêm mạc má (lớp niêm mạc mặt trong của má), điều trị có thể bao gồm phẫu thuật (cắt bỏ rộng tại chỗ) và/hoặc xạ trị.

Sàn miệng

Nếu ung thư ở sàn miệng, điều trị có thể bao gồm phẫu thuật trước hoặc sau xạ trị.

Lợi dưới

Nếu ung thư ở lợi dưới, điều trị có thể bao gồm phẫu thuật và/hoặc xạ trị.

Tam giác sau răng hàm

Nếu ung thư ở tam giác sau răng hàm (vùng nhỏ phía sau răng khôn), điều trị có thể bao gồm phẫu thuật cắt bỏ khối u, hạch bạch huyết và một phần xương hàm, sau đó xạ trị.

Lợi trên hoặc khẩu cái cứng

Nếu ung thư ở lợi trên hoặc khẩu cái cứng (vòm miệng), điều trị có thể bao gồm phẫu thuật kết hợp xạ trị.

Hạch bạch huyết

Đối với ung thư có thể đã lan đến hạch bạch huyết, điều trị có thể bao gồm xạ trị và/hoặc phẫu thuật (nạo vét hạch cổ).

Điều trị ung thư môi và khoang miệng giai đoạn IV di căn và tái phát

Tìm hiểu về các phương pháp điều trị được liệt kê dưới đây trong phần Tổng quan về các lựa chọn điều trị.

Điều trị ung thư môi và khoang miệng đã di căn (giai đoạn IVC) và tái phát có thể bao gồm:

• phẫu thuật, nếu trước đó đã sử dụng xạ trị

• phẫu thuật và/hoặc xạ trị, nếu trước đó đã sử dụng phẫu thuật

• liệu pháp miễn dịch (nivolumab hoặc pembrolizumab)